హజ్రత్ మహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం ఇస్లాం మతానికి ప్రవక్త. ముస్లింల విశ్వాసం ప్రకారం, ఆయన అల్లాహ్ పంపిన చివరి ప్రవక్త. ఆయన జీవితం విశ్వాసం, దయ, న్యాయం, సహనం, నిజాయితీ, మానవతా విలువలకు ఆదర్శంగా భావించబడుతుంది.
జననం:
హజ్రత్ మహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం క్రీస్తుశకం సుమారు 570లో మక్కా నగరంలో ఖురైష్ తెగకు చెందిన బను హాశిమ్ కుటుంబంలో జన్మించారు. ఆయన తండ్రి అబ్దుల్లాహ్, తల్లి ఆమినా.
బాల్యం:
ఆయన జన్మించకముందే తండ్రిని కోల్పోయారు. చిన్న వయసులోనే తల్లిని కూడా కోల్పోవడంతో తాత అబ్దుల్ ముత్తలిబ్, అనంతరం మామ అబూ తాలిబ్ సంరక్షణలో పెరిగారు.
నిజాయితీకి గుర్తింపు:
యువకుడిగా ఉన్నప్పటి నుంచే ఆయన నిజాయితీ, విశ్వసనీయతకు ప్రసిద్ధి చెందారు. ప్రజలు ఆయనను “అల్-అమీన్” (నమ్మకస్తుడు) అని పిలిచేవారు.
వివాహం:
25 ఏళ్ల వయసులో ఖదీజా బిన్త్ ఖువైలిద్ (రదియల్లాహు అన్హా)ను వివాహం చేసుకున్నారు. ఆమె ఆయనకు గొప్ప సహాయకురాలిగా నిలిచారు.
ప్రవక్తత్వం:
40 ఏళ్ల వయసులో మక్కా సమీపంలోని హిరా గుహలో ఆయనకు మొదటి దైవసందేశం అందిందని ఇస్లామీయ సంప్రదాయం చెబుతుంది. జిబ్రీల్ (అలైహిస్సలాం) ద్వారా అల్లాహ్ సందేశం ప్రారంభమైంది. తరువాత సుమారు 23 సంవత్సరాల పాటు ఖుర్ఆన్ వహీగా అవతరించిందని ముస్లింల విశ్వాసం.
మక్కా కాలం:
ఒకే దేవుడైన అల్లాహ్ను ఆరాధించడం, పేదలు–అనాథల పట్ల దయ చూపడం, అన్యాయాన్ని విడిచిపెట్టడం, నిజాయితీగా జీవించడం వంటి సందేశాలను ఆయన ప్రజలకు బోధించారు. ఈ కారణంగా ఆయనకు మరియు ఆయన అనుచరులకు తీవ్రమైన వ్యతిరేకత, హింస ఎదురైంది.
మదీనా హిజ్రత్:
క్రీ.శ. 622లో మక్కా నుంచి మదీనాకు హిజ్రత్ చేశారు. ఈ సంఘటన ఇస్లామీయ హిజ్రీ క్యాలెండర్కు ప్రారంభ బిందువుగా పరిగణించబడుతుంది. మదీనాలో ఆయన ముస్లిం సమాజాన్ని ఏర్పాటు చేయడంతో పాటు వివిధ వర్గాల మధ్య సామాజిక ఒప్పందాలు, శాంతి మరియు న్యాయానికి ప్రాధాన్యత ఇచ్చారు.
మక్కా విజయం:
క్రీ.శ. 630లో మక్కా ముస్లింల ఆధీనంలోకి వచ్చినప్పుడు, ప్రవక్త మహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం అనేక ప్రత్యర్థులకు క్షమాభిక్ష ప్రకటించారు. కాబాను విగ్రహాల నుంచి శుద్ధి చేసి, అల్లాహ్ ఆరాధనకు కేంద్రంగా ప్రకటించారు.
చివరి ఉపదేశం:
క్రీ.శ. 632లో తన చివరి హజ్ సందర్భంగా ప్రసంగిస్తూ మానవ సమానత్వం, స్త్రీల హక్కులు, పరస్పర బాధ్యత, అన్యాయాన్ని నివారించడం వంటి అంశాలను బోధించారు.
మరణం:
హజ్రత్ మహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం క్రీ.శ. 632లో మదీనాలో, సుమారు 63 ఏళ్ల వయసులో మరణించారు. ఆయనను మదీనాలోని మస్జిద్ అన్-నబవీ పరిధిలో ఉన్న ఆయన నివాస ప్రదేశంలో సమాధి చేశారు.
ఆయన ప్రధాన బోధనలు:
ఒకే దేవుడైన అల్లాహ్ను ఆరాధించడం
నిజాయితీ, న్యాయం పాటించడం
పేదలు, అనాథలు, బలహీనుల పట్ల దయ చూపడం
తల్లిదండ్రులను గౌరవించడం
పొరుగువారి హక్కులను కాపాడటం
క్షమ, సహనం, కరుణతో వ్యవహరించడం
అన్యాయం, దోపిడీ, మోసం వంటి వాటిని నివారించడం
ముస్లింలకు హజ్రత్ మహమ్మద్ సల్లల్లాహు అలైహి వసల్లం “ఉస్వతున్ హసన” — ఉత్తమ ఆదర్శంగా భావించబడతారు. ఆయన జీవితం, బోధనలు ఇస్లామీయ విశ్వాసం మరియు ఆచరణలో ప్రధానమైన స్థానాన్ని కలిగి ఉన్నాయి.

